بررسی مختصات جغرافيايي و موقعيت قرارگيري ايل بختياري و مسائل اجتماعي و انسانی،‌اقتصادي و سي

بررسی مختصات جغرافيايي و موقعيت قرارگيري ايل بختياري و مسائل اجتماعي و انسانی،‌اقتصادي و سي|30021002|بررسی مختصات جغرافيايي و موقعيت قرارگيري ايل بختياري و مسائل اجتماعي و انسانی,‌اقتصادي و سياسي و فرهنگي آن
با سلام و درود خدمت خدمت شما پژوهشگر عزیز در این مطلب از سایت فایل با عنوان بررسی مختصات جغرافيايي و موقعيت قرارگيري ايل بختياري و مسائل اجتماعي و انسانی،‌اقتصادي و سي هم اکنون آماده دریافت می باشد برای مشاهده جزئیات فایل به ادامه مطلب مراجعه نمایید .

فرمت فایل: word



تعداد صفحات: 199









مقدمه



همانطور كه مي دانيم يكي از راههاي برقراري ارتباط با جوامع و اقوام مختلف آشنايي دقيق با روحيات ، باورها، اعتقادات و ارزشهاي آن قوم و گروه از جمله عوامل مهم و تاثيرگذار مي باشد. به زبان ديگر اگر بخواهيم رابطه نزديكتري با تمامي افراد نه الزاما گروه و قومي خاص ايجاد كنيم بايد در گام نخست آن دسته را بخوبي بشناسيم.



زيرا از طريق شناخت و كسب اطلاعات و آگاهي خواهيم توانست نتایج ارزنده و مطلوب را به دست آوريم. اگر خواسته باشيم مثال عيني تري در اين زمينه بياوريم مي توانيد تصور كنيد كه مثلا زماني كه دولت خواسته باشد به عنوان مجري امكانات رفاهي و خدمات مناسب براي عشاير و ايلات (موضوع مورد بحث) ايجاد نمايد. مسلما در ابتدا بايد يكسري اطلاعات كلي و منسجم از تمامي عوامل فرهنگي، اجتماعي، اقتصادي ، سياسي و غيره ایلات داشته باشد به همين منظور و براي شناخت بهتر و بيشتر ايلات و عشاير به عنوان يكي از اجتماعات قديمي و بزرگ جمعيت و واقعيتي مهم در جامعه امروز ما سعي بر آن شد كه مطالبي هرچند مختصر در اين رابطه گردآوري نمائيم تا شايد از اين رهگذر برداشت ديگري نسبت به اين اقوام كوچ رو داشته باشيم.



برهمين اساس تلاش گردید كه در اين پژوهش اولا مختصات جغرافيايي و موقعيت قرارگيري ايل بختياري به عنوان يكي از بزرگترين ايلات كوچنده معرفي شود و سپس به بررسي مسائل اجتماعي و انسانی،‌اقتصادي و سياسي و فرهنگي آن پرداخته شود.



اگرچه در اين پژوهش كاستي و نواقص بسياري ديده مي شود، اما در هر صورت تلاشي بوده است در جهت ترسيم دور نمايي از شناخت منطقه و آشنايي با فرهنگ سنتي پربار ايل و مسائل و موضوعاتي كه در معرض نابودي قرارداشته اند. و با جمع آوري اين مطالب سعي گرديد تا شيوه زندگي دسته اي از هموطنان كه داراي فرهنگ خاصي براي خود مي باشند در جايي به ثبت رسيده باشد.



باشد تا گامي كوچك در اين راستا برداشته باشم و نظر استاد ارجمند محقق شود.





هدف پژوهش :



هدف پژوهش حاضر، شناخت و آشنایی با یکی از بزرگترین ایلات ایران است دراین پژوهش به بررسی چگونگی زندگی این ایل پرداخته ام و سعی کردم تا آنجا که می توانم گامی کوچک در راه شناخت این جمعیت کوشنده و فراز و نشیب های زندگی ایشان برداشته باشم .



علت انتخاب موضوع :



امروزه علیرغم کاهش جمعیت ایلی در ایران ایل بختیاری یکی از بزرگترین ایلات ایران است در واقع این ایل یک بزرگ ایل یا ائتلافی از چند ایل است . در ایل بختیاری 181777 نفر یا معادل 8/15 درصد کل جمعیت عشایری کوچنده حیات کوچندگی دارند بنابراین با توجه به شاخص جمعیت کوچنده در این ایل در این پژوهش ایل مذکور را به عنوان یکی از بزرگترین ایلات ایران برگزیده ایم که علیرغم گذشت سال های زیاد و فراز و فرودهایی که در مسیر زندگی ایشان به وقوع پیوسته است کماکان به حیات خود ادامه می دهد.



روش تحقیق و شیوه جمع آوری اطلاعات :



در این پژوهش به دو روش اسنادی و کتابخانه ای به جمع آوری اطلاعات مربوطه پرداخته شده است در روش اسنادی ، اسناد مربوط به شاخص ها با ترتیب موضوعی- تاریخی جمع آوری، طبقه بندی ، مقایسه و تجزیه و تحلیل شده اند . در روش کتابخانه ای عمدتا مباحث نظری و تاریخی موضوع پژوهش جمع آوری شده اند. حاصل جمع این دو روش شیوه مناسب جمع آوری اطلاعات این پژوهش می باشد.



فصل 1



جغرافياي كوچ نشينان بختياري



موقعيت جغرافيايي:‌



1-حدود و وسعت:



به طور كلي محدوده ايل بختياري، در جنوب غربي كشور در بين دو سرزمين كوهستاني و مرتفع شمال و شرق چهارمحال و بختياري و لرستان و سرزمين جلگه اي گرمسيري مغرب و جنوب خوزستان و كهكيلويه و بويراحمد واقع شده است. به عبارتي اين محدوده از بلندترين نقطه قلل مرتفع يعني زردكوه بختياري با بيش از 4500 متر و كوههاي اليگودرز با ارتفاعاتي بيش از 2500 متر شروع شده به سمت غرب و جنوب تا جلگه پست و آبرفتي خوزستان ادامه مي يابد.



2- طول و عرض جغرافيايي:‌



چون محدوده مورد نظر ما بر تقسيمات سياسي استانها منطبق نيست سعي كرده ام كه موقعيت جغرافيايي آن را در نقاطي كه امروزه حد گسترش بختياريها به شمار مي رود در نظر بگيريم. از نظر عرض جغرافيايي بين مدارهای 31 درجه و 16 دقيقه (رامهرمز) و 33 درجه و 22 دقيقه شمالي (اليگودرز) قراردارد. و تقريبا بيش از دو درجه و 6 دقيقه عرض شمالي را مي پوشاند . از نظر طول جغرافيايي بين نصف‌النهار 48 درجه و 50 دقيقه (شوشتر) و 31 درجه و 27 درجه شرقي (بروجن) قراردارد.



اين مطلب بيانگر آن است كه اين محدوده به صورت چهارگوشي است كه طول و عرض آن با اندکی اختلاف تقريبا با هم برابر است و مسيرهاي كوچ،‌صرفنظر از مناطق دشوار كوهستاني و دره هاي نسبتا كوتاه و مناسب است و استقرار عشاير در بخش هاي مختلف،بين طوايف و مناطق يكجانشين، به طور يكنواخت تر و ساده تر انجام مي گيرد. برخلاف مسير ايل قشقايي كه در كوچ از جنوب به شمال را بايد طي كنند.



3- موقعيت نسبي:



منطقه بختياري در دو محدوده مشخص و متفاوت با هم گسترده شده است:



منطقه اول شامل شمال و شرق آن مي باشد كه ييلاق عشاير است و به طور كلي در محدوده زاگرس مياني از شمال غربي به جنوب شرقي در امتداد رشته كوههاي زاگرس كشيده شده است. به طوري كه ارتفاع اين منطقه از 1000 متر درجنوب تا بيش از 4500 متر در شمال متغير است. (زردكوه 4527 متر،‌اشترانكوه در لرستان 4328 متر). منطقه دوم جلگه خوزستان است كه خاك بختياري به شمال شرق و مشرق اين جلگه محدود مي شود. (بخش قشلاقي بختياري ها). اين منطقه با حداقل ارتفاع (كمتر از نهصد متر) و نزديكي به حوزه گرم و خشك خليج فارس از مناطق شمال تفكيك مي شود. به طور كلي شمال و شرق سرزمين بختياري در محدوده ارتفاعات فشرده و چين خورده زاگرس شمالي واقع است و تمام مسائل محيطي و آب و هوايي و زيستي آن با وضعيت كوهستاني ارتباط كامل داشته و برعكس بخش جنوب و جنوب غربي آن در جلگه خوزستان واقع شده است و از نظر اكولوژيكي و پديده هاي زيستي از جمله رويش گياهي كاملا متفاوت بوده، با وضعيت نسبي منطقه گرم خوزستان و خليج فارس مرتبط است.



تفاوتهاي فصلي بين اين دو محيط كه اختلافها و تضادهايي از نظر آب و هوايي،‌زمان رويش گياهان و منابع آب دارند و موجب كوچ‌ و جابجايي عشاير و دام آنان مي شود.



4- حدود سرزمين بختياري:



امروزه منطقه هاي اصلي سكونت بختياريها در دو استان چهارمحال بختياري و خوزستان نشان داده مي شود. اما حوزه نفوذ سياسي، فرهنگي و اقتصادي آن در خارج از اين استانها كاملا مشهود است.



به طور كلي منطقه سكونت ايل بختياري به اين مناطق محدود مي شود. از شمال به نجف آباد، داران، اليگودرز، از مشرق به اصفهان، شهرضا، بروجن، از جنوب به سميرم و لردگان و شمال استان كهكيلويه و بويراحمد و بالاخره از غرب و جنوب غربي به شهرستانهاي مشرق خوزستان نظير شوشتر و دزفول و مناطق بين آنها، اگرچه تا اهواز نيز گسترش دارد.



5- وسعت:



اگرچه تعيين مساحت واقعي منطقه بختياري با توجه به حدود گسترش آن در جهات مختلف كار ساده اي نيست توانسته ايم مساحت تقريبي آن را محاسبه كنيم. با درنظرگرفتن ناحيه بين شوشتر و بروجن (منتهي اليه غرب و شرق منطقه) و رامهرمز و اليگودرز (منتهي اليه جنوب و شمال منطقه) مساحتي حدود 50626 كيلومترمربع به دست مي آيد كه از اين مقدار 14870 كيلومترمربع در استان چهارمحال و بختياري 6602 كيلومترمربع در شهرستان ايذه، 4313 كيلومترمربع در شهرستان رامهرمز، 3538 كيلومترمربع در شهرستان شوشتر، 6986 كيلومترمربع در شهرستان مسجدسليمان، 7976 كيلومترمربع در شهرستان اليگودرز واقع شده است.



مطابق اين تقسيم بندي، اينطور استنتاج مي شود كه از نظر وسعت تفاوت مهمي بين ييلاق و قشلاق بختياري مشاهده نمي شود واين خود نشان دهنده وضعيت خوب و مرغوب بودن مراتع در قشلاق است . زيرا معمولا در ايران مناطق قشلاقي به سبب رطوبت كمتر،‌فقر پوشش گياهي و خشكسالي هاي متعدد نسبت به مناطق ييلاقي از نظر مرتع محدوديت بيشتري دارد و معمولا قشلاق بايد وسيعتر از ييلاق باشد. نظير قشلاق قشقاييها كه دوبرابر ييلاق آنان است يا قشلاق عشاير كرمان، البرز جنوبي و خراسان. در مورد بختياري ها تقريبا موازنه اي بين حدود مراتع قشلاقي و ييلاقي وجود دارد كه خود حاكي از پوشش گياهي مناسب و كافي در دو منطقه است. اما بايد توجه داشت كه امروزه مناطقي كه عملا تحت نفوذ و استقرار عشاير بختياري است به مراتب كمتر از محدوده هاي مذكور وسعت دارد . به طوري كه وسعت مناطق تحت نفوذ در ييلاق ده هزار و در قشلاق 12 هزار كيلومترمربع درنظرگرفته شده است كه بر مناطق و مراكز اصلي بختياريها منطبق است. در حالي كه دامنه نفوذ آنان تا مساحتي حدود دو برابر ارقام فوق (بيش از 5000 كيلومترمربع) تعيين مي شود.



6- ژئومورفولوژي ييلاق:



منطقه ييلاق بختياري ها كوهستاني است. اين منطقه د رمحدوده چين خوردگي زاگرس واقع بوده، بسيار نامنظم و برخلاق منطقه گرمسیر خوزستان داراي پستي و بلنديهاي فراواني است. مرتفع ترين كوههاي زاگرس در اين قسمت واقع است. از جمله زردكوه به ارتفاع 4527 متر كه در سراسر طول سال پوشيده از برف است و سبزكوه به ارتفاع 3900 متر در شهرستان بروجن كه از مهمترين ارتفاعات منطقه به شمار مي رود. كليه شبكه آبگير دائمي و غني رودخانه‌هاي نظير كارون كه حيات اقتصادي استانهاي مجاور بويژه خوزستان را تضمين مي كند در اين منطقه قراردارد.



زمين در اين منطقه عمدتا رسوبي آبرفتي است و آهك و سنگ هاي آذرين و كنگيومرا گسترش بسيار دارد. از معروفترين ارتفاعات اين قسمت زردكوه بختياري است كه شبكه آبگير كارون با دره هاي بسيار عميق و وحشتناك مشكلات فراواني براي كوچ عشاير ايجاد كرده است.